Agosto de 2006. Un autobús de liña lévame desde un interior poboado de natureza ata a cidade da Coruña, por unha desas vías rápidas que intelixentemente se estenden por Galicia. Despois de pasar uns días de vacacións familiares no sur da provincia, como adoita ocorrer cada ano, vou directa ao Festival Noroeste para ver a paul Weller, icona de tardo adolescencia, que xa peitea canas e está de xira en España tras publicar  Studio 150 (2004) e As Is Now (2005), discos -como diría aquel crítico- “de madurez”. O concerto forma parte dun festival do que ata entón non oíra falar e o artista que viu rexurdir o movemento mod a finais dos 70 comparte cartel coN Los  Ronaldos, Burning e The Sunday Drivers, entre outros. Ponse o sol na praia de Riazor e a xente prepárase para recibir ao  modfather sen espaventos nin empuxóns. En Galicia ata os concertos ven en calma. No dous mil paréceme incrible gozar sobre a area dun espectáculo musical que non sexa unha  rave.

Ao día seguinte, a estrela de rock británica loce ao sol o seu pelo impecable cor platino mentres le The Independence só e tranquilamente na praza de María Pita. Ninguén lle recoñece, ninguén se lle achega. Paradoxalmente, goza dese anonimato á beira da heroína que séculos atrás defendeu á cidade dos ingleses capitaneados por corsario Sir Francis Drake.

Ese ano, 2006, os festivais en España atópanse en plena burbulla. E eu con eles. Coñecín os máis importantes do país e pretendo seguir a exploración mentres exerzo feliz a miña primeira e única vocación: xornalista musical, seguindo así a fantasía do protagonista da película de Cameron Crowe Case Famosos.

Xullo de 2015. As miñas coordenadas volven situarse no Noroeste peninsular. Nestes nove anos o festival cambiou moito. Decátome de que comezou unha nova etapa tras un ciclo complicado. Pero -o máis importante- sobreviviu. Nun momento no que case cada pobo de España ten o seu propio festival, para o Noroeste, a maioría de idade sitúase máis preto da trintena que da vintena. Cumpre 29 anos. Si. Moitos abren a boca ao decatarse. Ese ano, Los Planetas encabezan o cartel da verdadeira transformación do evento, a que lle converterá nun proxecto de cidade: cidade musical. Só necesitan un altofalante para que o resto de España decátese. E niso estamos. Catro anos vivindo un espellismo de festival. Algúns xa viviron para contalo.

Os que non somos de Galicia, pero crecemos coa cultura musical anglosaxoa, vemos paralelismos entre a tradición inglesa e a local. Pola cantidade de bandas diferentes que existen e a súa pluralidade; por esa paixón pola música e a súa vinculación ao clima; e pola insatisfacción vital que pode chegar a reflectir a música e que en moitos casos serve de motor para avanzar.

Por iso, un festival como o Festival Noroeste sucede en Galicia. Non só por espremer o hedonismo estival. Todas as intrahistorias son boas e, en gran medida, accións cumpridas. Desde conseguir condicións laborais dignas para todos os músicos –alabadas por asociacións e sindicatos-, ata apostar ampliamente pola escena local, o patrimonio cultural da cidade ou favorecer a economía de pequenos e medianos negocios.

Á lista de desafíos sumouse este ano unha máxima capital: a visibilización de bandas e artistas femininas, alcanzando en 2018 case o 60% do cartel. Un antes e un despois na historia dos festivais neste país que non pode pasar desapercibido.

Moitos dirán que non é para tanto. Outros que é froito da “moda feminista” -coma se eses dous conceptos puidesen ir da man-. E, os máis escépticos, que se trata de utopía. Con todo, achegándonos a case xa o primeiro cuarto de século  XXI, o Festival Noroeste resulta unha realidade máis que palpable nun presente máis que  distópico.

Cristina Álvarez Cañas é xornalista. Colaborou en medios como El Mundo, Radio 3 e Efe Eme e actualmente forma parte do equipo de comunicación do Festival Noroeste Estrella Galicia.